Gezonde voordelen van okra

Botanische Latijnse naam: Abelmoschus esculenta

Okra is in feite de vrucht van een plant die net iets groter zijn dan vingers, en die als groente wordt gekookt. Okra wordt in het Engels ook wel lady's finger of gumbo genoemd. In Ghana zegt men vaak okro. In Nederland en vele andere landen is okra de gebruikelijke naam, voor Abelmoschus esculentus. De plant komt oorspronkelijk uit Afrika maar is nu in heel de tropische regio en Zuid-Europa te vinden als gewas. Het wordt in de landbouw gekweekt, en in Afrika hebben veel mensen moestuinen met okraplanten om het huis heen. In Nigeria worden de bladeren van de okraplant ook gebruikt voor het bereiden van allerlei soepen en sauzen.

Okra heeft een medicinale functie bij diverse ziekten, zoals alzheimer en diabetes.

Botanische tekening okraplant

Voedingswaarde okra

In okra zit vooral kalium, natrium, magnesium en calcium. Er zit wat minder ijzer, zink, mangaan en nikkel in. Er zit praktisch geen vet in deze groente, maar wel veel vezels. In 100 gram okra zit 30% van de ADH aan vitamine C, 20% van de ADH aan foliumzuur en 5% van de ADH aan vitamine A. Zowel de buitenkant als het zaad bevatten veel zink.

De hele vrucht, die we als groente eten, bestaat voor ongeveer 17% uit zaad, dat gewoon wordt meegegeten.

Okrazaad bestaat vooral uit oligomeridecatechine, afgeleide stoffen van flavonol en hydroxylcinnamide en quercetine. Er zitten veel flavonolen in okra. Het is een hele gezonde groente.

Okra tegen diabetes

Onderzoekers wilden graag weten of okra tegen diabetes helpt. Men schrijft in hun inleiding dat er wereldwijd 100.000.000 mensen aan diabetes lijden, en dat het de op vier na belangrijkste doodsoorzaak is.

Het is een metabole ziekte, en het tast het vetmetabolisme, eiwitmetabolisme en koolhydraatmetabolisme aan, zo vertelt men.

Diabetes is een endocriene ziekte. Endocrien betekent hormonaal. Het hormoonsysteem wordt aangestuurd vanuit de hypofyse.

De alvleesklier, die een hormoonproducerende klier is, is soms te ver afgetakeld om nog het hormoon insuline te produceren. Dan spreken we van diabetes type 1. Men zegt dat sommige mensen hiermee geboren worden, maar diabetes type 1 kan ook komen door vaccinatieschade.

Okrabloem

Insulineresistentie in de hersenen

Anderzijds kunnen cellen ook resistent worden tegen insuline. Wanneer dat in de hersenen gebeurt, spreken we van de ziekte van Alzheimer of diabetes type 3. Wanneer insulineresistentie in lichaamscellen buiten de hersenen optreedt, spreken we van diabetes type 2.

Naast diabetes type 1, 2 en 3 bestaat er zwangerschapsdiabetes. Deze vorm kan zeer makkelijk met verandering van leefstijl worden aangepakt. Zwangere vrouwen hebben vaak meer trek en lossen dat helaas op door veel te snoepen of ongezonde dingen te eten zoals snackvoer. Wanneer het lichaam niet 100% gezond is, kan er in zo'n geval zwangerschapsdiabetes ontstaan.

Okra verlaagt bloedsuikerspiegel

De onderzoekers zien dat okra een bloedsuikerspiegelverlagende werking heeft. Daarmee past het thuis in een rijtje van tientallen voedselsoorten die helpen bij diabetes.

Diabeten hebben vaak last van zieke nieren, wat diabetische nierinsufficiëntie wordt genoemd. Het blijkt dat proefdieren die dezelfde ziekte was gegeven snel genazen door okraconsumptie. Hiermee lijkt okra zelfs een medicijn te zijn voor de nieren van diabetespatiënten.

Gekookte okra

Okra tegen de ziekte van Alzheimer

Onderzoekers zien dat er een sterke relatie tussen diabetes mellitus en de ziekte van Alzheimer. Diabetes veroorzaakt hersenschade, wat een bijdrage levert aan de ontwikkeling van de ziekte van Alzheimer, maar de relatie is toch niet helemaal duidelijk.

Er zitten insulinereceptors in het brein, vooral tussen de hippocampus en cortex. Deze gebieden speciale een essentiële rol voor het geheugen en leerprocessen. Als deze insulinereceptors niet werken door insulineresistentie, dan functioneert dit gebied, en dus ook geheugen en leerprocessen minder.

Omdat Abelmoschus esculentus, de okra, behulpzaam is tegen diabetes, hebben de onderzoekers deze groente onderzocht om te zien of het ook werkt tegen de ziekte van Alzheimer.

Het blijkt inderdaad een keten aan reacties in gang te zetten, die uiteindelijk leidt tot het opheffen van insulineresistentie in hersencellen. De onderzoekers zien in okra een potentiële groente die neurodegeneratieve ziekten zoals de ziekte van Alzheimer, Parkinson of MS kunnen genezen.

Okra, plantaardige UV-beschermer

Wetenschappers die zich bezig houden met onderzoeken naar zonnebrandmiddelen zien dat okra over veel antioxidanten beschikt. Daarnaast konden ze bestuderen dat okra UV-stralingschade kan tegengaan.

Hierdoor opperen de onderzoekers dan okra wellicht een middel kan zijn om de huid te beschermen tegen UV-stralen van de zon.

Men ziet ook dat er allerlei synthetische antioxidanten zijn maar deze werken niet goed, vooral op de langere termijn niet, dus die zijn onbruikbaar. Dat is de reden dat men op zoek gaat naar zonnebrandmiddelen op plantaardige basis.

Wetenschappelijk bewezen werkingen

Behalve de vrucht, die als groente gegeten wordt, kunnen van de okraplant ook de bladeren, knoppen, bloemen, stelen en het zaad gegeten worden.

Voor mensen die in de tropen wonen en deze plant in de tuin hebben staan is het een multifunctionele plant.

Onderzoekers zien dat er al vele onderzoeken zijn geweest die gewag maken van de antioxidantwaarde en medicinale werkingen van okra. Ze zetten deze op een rijtje, De wetenschappelijk bewezen werkingen van okra zijn:

Hartbeschermend,
Nierbeschermend,
Hersenbeschermend,
Antikanker,
Cheleren van zware metalen,
Pijnstillend en
Okra is in staat om vermoeidheid tegen te gaan.

In dit rijtje staat niet dat okra tegen diabetes werkt, maar daar gaan de onderzoekers juist dieper op in. Risicofactors voor diabetes zijn fysieke inactiviteit, ouderdom en obesitas.

De onderzoekers zien dat verschillende groepen wetenschappers verschillende stoffen in okra aanwijzen als zijn de stof die de bloedsuikerspiegel nivelleert.

Een groep ziet dat rhamnogalacturonaan hiervoor verantwoordelijk is, maar andere groepen zien dat quercetine en zijn derivaten de verantwoording dragen voor het verlagen van de bloedglucosespiegel.

Het blijkt dat deze stoffen de alfaglucosidase bevordert, waardoor suikers, of eigenlijk beter gezegd koolhydraten, beter worden verteerd.

Een ander onderzoek ziet dat niet alleen het vruchtvlees of de groente okra goed is tegen diabetes, maar ook het zaad.

De geneeskracht van de gel van okra

In sommige landen wordt okra gekookt in een saus met kruiden, waarbij okra vrijwel de enige groente is, op wat ui, knoflook en gember na.

Hierdoor wordt een slijmachtig geheel verkregen. Liefhebbers van okra houden van deze sausachtige substantie die gekookte okra oplevert.

Het wordt in Afrika gegeten met een puree van millet of parelgierst. Men pakt wat gierst met de handen uit een pan en rolt, kneedt en knijpt erin zodat het de vorm van een lepel krijgt. Dan schept men de okrasaus erop en eet het op.

Okra kan heel veel water vasthouden, net zoals psillium en lijnzaad, wat ook een sterke laag gel om het zaad krijgt als het in water wordt gelegd. In het Engels wordt dit mucilage genoemd en in het Nederlands slijm of gel, dat laatste wordt klinkt wat frisser.

In de keuken kun je ook okra gebruiken om een soep dikker te maken. Je snijdt dan een drietal okra's in stukken en doet ze door de soep.

Hierdoor wordt de soep een beetje dikker. Het is een natuurlijk verdikkingsmiddel, maar het wordt niet slijmerig. Dat gebeurt pas als je een heel gerecht met okra als groente maakt.

Okra als natuurlijke emulgator

Okraslijm mengt zich goed met water en olie, en kan daardoor als emulgator worden gebruikt. Het houdt smaak en andere kruiden goed vast, waardoor je op een natuurlijke manier een dikke saus verkrijgt, zonder gebruik te maken van tarwemeel, speltmeel of andere graanproducten.

In okraslijm zitten veel polyfenolen met antioxidantkwaliteit. Ze vangen vrije radicalen en maken ze onschadelijk, waardoor een de basisoorzaak van een groot aantal ziekten wordt weggenomen.

Het slijm kan zware metalen cheleren. Zware metalen zitten in voeding en het milieu en zijn vaak afkomstig van fabrieksuitstoot.

Bronnen bij artikel over Okra

Foto's: Publiek domein, Wikimedia commons
Informatie is deels afkomstig uit interviews
Wetenschappelijke informatie komt uit onderstaande downloadbare bronnen:
1
2
3
4
5
6